Lekkage onder de gootsteen zelf verhelpen

Je pakt de afwasborstel uit het kastje onder de gootsteen en je hand wordt nat. Er staat water op de bodemplaat, de doekjes zijn vochtig en het ruikt muf. Op dat moment weet je twee dingen: er lekt iets, en je hebt geen idee wat.

Goed nieuws: in bijna alle gevallen komt het uit één van vier plekken, en die kun je in tien minuten van elkaar onderscheiden. Slecht nieuws: één van die vier is er eentje waar je een loodgieter voor wilt bellen. Dit stuk helpt je het verschil te zien.

Eerst: haal alles eruit en droog het

Klinkt overbodig maar is het niet. Zolang er schoonmaakmiddelen, doeken en een emmer in het kastje staan, zie je niet waar het water vandaan komt. Haal alles eruit, droog de bodem met een oude handdoek en droog ook de leidingen en de sifon zelf helemaal af.

Leg dan op elke verdachte plek een strookje keukenpapier of wc-papier. Dat is het beste lekdetectiemiddel dat je in huis hebt: een druppel die je met het oog nauwelijks ziet, tekent zich op papier binnen een minuut af als een donkere vlek.

De vier verdachten

1. De sifon

De sifon is de gebogen buis onder de spoelbak. Hij houdt een laagje water vast, en dat laagje is precies wat voorkomt dat je de lucht van de afvoer in je keuken hebt. Sifons zijn de meest voorkomende oorzaak van een natte kastbodem, om drie redenen: de rubberen ringen verharden, de moeren draaien los door trillingen, en er zit vaak zoveel vet in dat de doorstroom stokt en het water langs een naad naar buiten wordt geduwd.

Herkennen: het water zit direct onder de sifon en het druppelt alleen als je de kraan open hebt gehad.

Zelf oplossen: draai de moeren met de hand een kwartslag aan. Helpt dat niet, dan haal je de sifon los boven een emmer, maak je hem schoon en kijk je of de rubberen ringen nog soepel en rond zijn. Zijn ze hard, plat of gescheurd, dan is vervangen de oplossing. Een complete kunststof sifon kost tussen de tien en vijfentwintig euro. Meet de diameter van de aansluitingen na voordat je er een koopt.

2. De aansluiting van vaatwasser of wasmachine

Op veel sifons zit een zijaansluiting waar de afvoerslang van de vaatwasser op zit, meestal met een slangklem. Die klem kan loskomen, de slang kan verharden, en de rubberen doorvoer kan gaan lekken.

Herkennen: het lekt alleen als de vaatwasser of wasmachine draait. De rest van de dag is het droog.

Zelf oplossen: draai de slangklem met een schroevendraaier aan. Zit hij al vast en lekt het nog, dan is de slang verhard. Een nieuwe afvoerslang kost een paar tientjes. Let er bij het monteren op dat de slang eerst een bocht omhoog maakt voordat hij naar beneden gaat, anders kan er vies water terug de machine in lopen.

3. De hoekstopkranen en de flexibele slangen

Onder de spoelbak zitten twee kleine kraantjes, meestal één voor warm en één voor koud, met daarop flexibele slangen naar de mengkraan. Dit is de aanvoer, en daar staat altijd druk op.

Herkennen: het druppelt continu, ook als je urenlang geen kraan hebt aangeraakt. Vaak zie je witte kalkaanslag rond de koppeling voordat er echt water komt.

Zelf oplossen: dit is de grens. Een kwartslag aandraaien van de wartel op de slang mag je proberen, maar niet met veel kracht. Blijft het lekken, dan is de slang of de kraan aan vervanging toe. Kun je de hoekstopkraan dichtdraaien, dan kun je de slang zelf vervangen. Krijg je hem niet dicht of breekt hij af, dan sta je met je hoofdkraan dicht in een keuken zonder water. Dat is het moment waarop bellen goedkoper is dan doorpakken.

4. Het aanrechtblad zelf

De vierde verdachte wordt het vaakst over het hoofd gezien. Water dat langs de rand van de spoelbak of langs de kraanvoet naar beneden loopt, komt aan de onderkant van het blad naar buiten en druppelt op precies dezelfde plek als een lekkende sifon.

Herkennen: de bovenkant van het kastje, dus de onderkant van het aanrechtblad, is nat. Bij een sifonlekkage is dat droog.

Zelf oplossen: vernieuw de kitrand rond de spoelbak en rond de voet van de kraan. Oude kit eruit snijden, ontvetten, laten drogen, nieuwe sanitairkit erin. Kost een uurtje en een tube van acht euro.

Wat je vooral niet moet doen

Er een emmer onder zetten en het zo laten. Dat is de meest gemaakte fout. Een emmer lost niets op en de bodemplaat van het kastje neemt intussen vocht op. Spaanplaat dat is opgezwollen krijg je nooit meer plat, en een dicht kastje met vocht erin wordt binnen weken een schimmelplek.

Alles zo vast mogelijk draaien. Kunststof sifonmoeren zijn met de hand vast te krijgen. Draai je ze met een tang aan, dan vervormt de ring of scheurt de moer, en dan lekt het erger dan ervoor.

Kit over de lekkage smeren. Kit hecht niet op een nat oppervlak en houdt geen waterdruk. Het maakt de lekkage alleen onzichtbaar, waardoor je pas maanden later merkt dat de kastbodem is doorgerot.

Wanneer je beter belt

Bel als het druppelt terwijl alle kranen dicht zijn, want dan zit het in de aanvoer en staat er druk op. Bel als je de hoekstopkraan niet dichtkrijgt. Bel als het water niet uit het kastje komt maar van achteren, uit de muur, want dan is de leiding in de muur aan de beurt en heeft aandraaien geen zin. En bel als het na je reparatie terugkomt, want dan was het waarschijnlijk niet wat je dacht.

Een kleine lekkagereparatie kost bij ons tussen de 110 en 165 euro inclusief voorrijden. Dat is aanzienlijk minder dan een keukenkast die vervangen moet worden omdat er een half jaar water in heeft gestaan.